ناوبری ناوبری

ناوبري(رشت)

ارتباطات و نـاوبـری

مهندسی الکترونیک به انگلیسی: ( Electronic engineering) یکی از شاخه‌های مهندسی است که از دانش علمی رفتار و اثر الکترون‌ها استفاده نموده و به توسعه قطعات، دستگاه‌ها، سیستم‌ها، یا تجهیزاتی می‌پردازد که انرژی الکتریکی یکی از فاکتورهای آنهاست؛ همانند لامپهای خلاء، ترانزیستورها، مدارهای مجتمع و مدارهای چاپی. این واژه به شاخه‌ی وسیعی از مهندسی اشاره دارد که زیرشاخه‌های بسیاری را در بر می‌گیرد. شامل رشته‌هایی که با توان، مهندسی ابزار دقیق، مخابرات، طراحی مدارهای نیمه هادی، و بسیاری دیگر در ارتباطند[۱]. این واژه همچنین بخش بزرگی از دوره‌های تحصیلی مهندسی برق را که در بیشتر دانشگاه‌های اروپایی تدریس می‌شود را شامل می‌شود. اگرچه در آمریکا، مهندسی برق شامل تمام شاخه‌های آن از جمله الکترونیک است. انجمن مهندسان برق و الکترونیک آمریکا یکی از مهم‌ترین و موثرترین سازمانهای این رشته‌های مهندسی به شمار می‌رود.

 

تجهیزات الکترونیکی بخش عمده‌ای از سیستم‌های زمینی هستند که سلامت و ایمنی پرواز را تضمین می‌کنند و برای تعمیر و نگهداری آنها به افراد متخصصی که علاوه بر آشنایی با الکترونیک عمومی، با الکترونیک تخصصی هواپیما نیز آشنا باشند نیازمندیم.

 در شرکت فرودگاه های کشور، نصب، راه‌اندازی، نگهداری و تعمیر سیستم‌های کمک ‌ناوبری موجود در فرودگاه‌ها از اهمیت فوق‌العاده‌ای برخوردار است که  این وظیفه خطیر بر عهده متخصصان واحد های الکترونیک هواپیمایی مستقر در فرودگاه ها میباشد که این واحدها ، از واحدهای عملیاتی در فرودگاه ها در کنار واحد مراقبت پرواز و مخابرات هوایی و ایمنی زمینی  محسوب میشوند. در واقع پرسنل الکترونیک هواپیمایی به معنای تخصصی آن ، نقش مهمی را درحوزه تعمیر و نگهداری ، دستگاههای کمک ناوبری و  دستگاه‌های ارتباطی و نظارتی دارند. برای مثال تعمیر و نگهداری سیستمهای ILS نقش زیادی در هنگام ابری و مه‌آلوده بودن هوا و شرایط بد جوی  دارد تا هواپیما،با پیداکردن  مسیردقیق ابتدای باند در راستای خط وسط باند ، فرودی امن و سلامت داشته باشد و یا تعمیر و نگهداری سیستم های رادار نقش حیاتی در کنترل و نظارت بر ترافیک هواپیما ها و ایجاد جدایی بین هواپیماها دارد.

تجهیزات الکترونیکی در فرودگاه ها  به سه بخش کلی یعنی 1- ارتباطی2 – ناوبری  3- نظارتی (سیستم‌های رادار وسیستم های بازرسی) تقسیم می‌گردند و اداره مهندسی الکترونیک و ارتباطات ناوبری به عنوان بخشی از معاونت عملیات هوانوردی فرودگاه ، وظیفه خرید، نصب، نگهداری و تعمیر تجهیزات هوانوردی مورد استفاده در فرودگاه‌ها را بر عهده دارد و این وظایف به‌عهده پرسنل متخصص در سطح کاردان و کارشناس وکارشناسی ارشد ودکترا که در زمینه الکترونیک هواپیمایی تحصیلات تخصصی و آکادمیک دارند گذاشته شده است.که در زیر در رابطه با آن توضیحات کوتاهی ارائه خواهد شد :

 

اداره مهندسی الکترونیک فرودگاه سردار جنگل رشت

 

شرح وظایف اداره مهندسی الکترونیک هواپیمایی

این اداره نقش موثر و مهمی در ایجاد ایمنی پرواز دارد و مشتمل بر 5 واحدتابعه به صورت زیر مجموعه می گردد واحدهای کمک ناوبری ، ارتباطی  ، ایمنی و هوانوردی ، سانترال تلفن، جریان ضعیف واحدهایی هستند که این اداره را در انجام وظیفه خود کمک می نمایند.

مجموعه وظایف پشتیبانی نگهداری و تعمیرات سیستم های کمک ناوبری ، ارتباطات رادیو تلفنی شامل تماسهای برج و اپروچ و تلفنی شامل کلیه تماس های اپراتورهای محلی با یکدیگر با نظارت و نگهداری تجهیزات بازرسی و ایمنی هوانوردی (XRAY&GATEWAY) و واگذاری تلفن های مستقیم شهری و داخلی شرکت های هواپیمایی و ارگانهای مستقر در فرودگاه تعمیر و نگهداری و برنامه ریزی انواع شبکه رادیویی ترانک جمع آوری اطلاعات مطالعه ، بروزرسانی و تحقیقات سیستم های نوین در صنعت هوانوردی براساس آخرین اطلاعات ایکائو وانکس10، برگزاری دوره های آموزشی تخصصی و عمومی؛ و بلاخره خدمات مربوط به نصب و راه اندازی و تعمیر خطوط تلفن در حوزه ارتباطات جریان ضعیف در اختیارات این اداره می باشد.

خلاصه ای از وظایف این اداره:

 

واحد مهندسی کمک ناوبری

نصب ، کنترل ، تعمیر و نگهداری ، کلیه سیستمهای کمک ناوبری را به عهده دارد که این موارد شامل سیستمهای زیر میباشد :

I.L.S : Instrument   Landing  System

این سیستم شامل سه قسمت است:

الف ) سیستم ( لوکولایزر LLZ ) که در عکس زیر آنتنهای پخش و ایستگاه و رک  آن دیده میشود.

 

ب) سیستم ( گلاید پس و دی ام ای GP/DME   ) این دو سیستم با هم در یک سایت نصب میشوند.

 

کاربرد این سه سیستم بیشتر برای فرود صحیح و ایمن در شرایط نامساعد جوی و یا شب هنگام استفاده میگردد ولی در کل برای هواپیماهای در حال تقرب و نشستن قابل استفاده در هر شرایط است.

DVOR/DME

D-VOR : Doppler VHF Omnidirectional Radio range

DME : Distance Measurment Equipment

 

این سیستم به خلبان کمک میکند تا موقعیت هواپیما ، نسبت به شمال مغناطیسی و فرودگاه مورد نظر را پیدا کرده و طرحهای پروازی مورد نظر را برای نشست و یا ادامه پرواز و یا کارهای دیگر را به کمک این سیستم اجرا کند.در عکسهای زیر این سیستم و آنتنهای آن را مشاهده میکنید:

 

NDB

Non Directional Beacan

این سیستم موقعیت و کد مورس شهر مورد نظر را به خلبان ارائه می دهد که در عکس زیر آنتن پخش و رک مربوطه نیز دیده میشود :

 

AMD system ( RADAR MONITORING)

AMD : Air Move Display

این سیستم همانطور که از نام آن پیداست فقط برای نمایش دادن حرکت هواپیماها در فضای پروازی مورد نظر میباشد که این کار فقط برای نظارت صورت میگیرد.

واحد مهندسی ارتباطی

نصب ، کنترل  و تعمیر و نگهداری کلیه سیستمهای ارتباطی را بر عهده دارد که این موارد شامل سیستمهای زیر میباشد :

سـیـسـتـمهـای رادیـویـی VHF ( فرستنده و گیرنده های برج مراقبـت پرواز) کـه شـامـل فـرکـانـسـهای بــرج مــراقــبـت پرواز(TOWER) ، ارتباطات زمینی (GROUND) ، ارتباطات اضطراری (GUARD)  میباشد.در عکسهای زیر آنتن و سیستمها و رادیوهای نصب شده مشاهده میشوند:

سیستم سوئیچینگ و ارتباطات مایکرویوی برای برج مراقبت پرواز ، عکسهای زیر:

 

 

سیستمهای رادیویی FM که برای تماسهای بیسیمی کلیه قسمتهای فرودگاه با هم دیگر میباشد.

R.C.A.G (Remote Control Air to Ground)

این سیستم برای ارتباط پرواز با مرکز کنترل در تهران میباشد:

 

 

واحد مهندسی امنیت پرواز

این واحد نیز مثل واحدهای دیگر یکی از مهمترین قسمتهای این اداره میباشد که وظیفه نصب و کنترل و تعمیر و نگهداری موارد زیر را به عهده دارد:

دستگاهها و سیستمهای(X-RAY)  که برای بازرسی وسایل و بارهای مسافرین برای ورود به داخل هواپیما میباشد و همچنین دستگاه بازرسی (GATE WAY)  که برای بازرسی سرپایی مسافرین به سالن ترانزیت و در نهایت برای ورود به داخل هواپیما برای پرواز میباشد.به عکسهای زیر توجه فرمایید:

 

واحد جریان ضعیف

این واحد وظیفه ایجاد ارتباطات خطوط تلفنی و مخابراتی بین قسمتهای مختلف فرودگاه و نصب و تعمیر سیستم مرکزی سانترال و سیستمهای صوتی و اعلان پرواز داخل سالنهای ترمینال را برعهده دارد.

از جمله سیستمهای خیلی مهم این قسمت دستگاه سوئیچینگ سانترال مرکزی می باشد که شامل 12 خط ورودی و 512 شماره داخلی است و قابل ارتقائ به تعداد خطوط بیشتر نیز میباشد.

 

 

تهیه وتنظیم :

اداره مهندسی الکترونیک هواپیمایی اداره کل فرودگاه استان گیلان

رئیس اداره مهندسی الکترونیک مهندس جعفر منفردی

جانشین اداره مهندس مصطفی ناصح